لئونارد کوهن (Leonard Cohen)، هنرمند هفتادوچهارساله‌ی  کانادایی است. این شاعر، ترانه‌نويس، آهنگ‌ساز و آوازخوان صاحب‌نام  در سال 1934، در خانواده‌ای یهودی از طبقه‌ی متوسط، در مونترال کانادا به دنیا آمد، تقریبن یک دهه زودتر از«بیتلز» و «رولینگ استونز» و یک دهه دیرتر از «الویس پریسلی». هنگامی که لئونارد نُه ساله بود، پدرش که تاجر پوشاک بود، درگذشت.

لئونارد در محیطی پیشرفته بزرگ شد. محیطی که هرگونه بیان شخصی و اظهار وجود در آن، از سنین کودکی مورد تشویق قرار می‌گرفت. کوهن از سن سیزده ساله‌گی، برای به دست آوردن دل دخترکی جوان، گیتار به دست گرفت، و دو سال بعد، آوازخوان کافه‌های محل شد.

لئونارد کوهن در رشته‌ی زبان انگلیسی از دانشگاه «مک‌گیل» فارغ‌التحصیل شد و در سال 1955 به خاطر نوشته‌های خلاقانه‌اش جایزه‌ی ادبی Mc. Naughton را گرفت.

وی در سال 1961 با انتشار مجموعه‌ی  The spice- Box of Earth  به عنوان شاعری جدی مطرح شد. عمق و ساده‌گی شعرهای اين مجموعه موجب شد كه در طی سال‌ها، بارها مورد توجه قرار گرفته و تجديد چاپ شود. «كوهن» به جز انتشار شعرهايش، دو رمان نيز منتشر كرد و سرودن ترانه و تنظيم شعر برای موسیقی را نیز آغاز کرد.

در زمینه‌ی رمان، در سال 1963، رمان «بازی محبوب» (The Favorite Game) و در سال 1966، رمان «پاک‌باخته‌گان زیبا» (Beautiful Losers) شهرت او را در این زمینه مستحکم کرد.

لئونارد كوهن نخستين آلبوم خود را با نام songs of Leonard cohen در سال 1968 منتشر كرد. وی كه در سال 1966 با ترانه‌ی Suzanne  به شهرت رسيده بود، در سال 1969 با انتشار songs for a room موقعیت خود را به تثبیت رساند.

جودی کالینز که یکی از استعدادهای درخشان موسیقی فولک در دهه‌ی شصت به‌شمار می‌رفت، اجرایی از شعر سوزان Suzanne کوهن را اجرا کرد که یکی از محبوبترین اشعار او شد، و نه تنها یکی از محبوب‌ترین ترانه‌ها در پخش رادیویی شد بلکه تا امروز یکی از پر طرفدارترین آثار کالینز به شمار می‌آید. به این ترتیب کالینز، کوهن را تشویق کرد تا در کار موسیقی فولک به او بپیوندد.

اولین حضور کوهن در صحنه‌‌ی موسیقی، فستیوال موسیقی فولک «نیوپورت»، در تابستان 1967، بود. این حضور با دو کنسرت بسیار موفق در نیویورک و یک حضور برای اجرای اشعارش، در تلویزیون CBS، برنامه Camera Three دنبال شد.

کوهن با کمپانی «کلمبیا رکوردز» قراردادی امضا کرد و نخستین آلبوم خود را در اوایل سال 1968، به نام The Songs of Leonard Cohen منتشر کرد. این آلبوم باوجود کیفیت تولید نه چندان عالی و اشعار غمگینانه‌اش، یا شاید درست به همین دلیل، یک موفقیت آنی بود و به سرعت جای این شاعر-آوازخوان جدید را در موسیقی فولک مستحکم کرد. در دومین سال انتشار، از این آلبوم بیش از صدهزار نسخه به فروش رفته بود.

آلبوم‌های بعدی لئونارد کوهن The Songs of Leonard Cohen وSongs From a Room  در سال 1969منتشر شد، اما از نظر تجاری و در دید منتقدان موفقیت کمتری کسب کرد.

کوهن در آلبوم سوم‌اش«ترانه‌های عشق و مرگ» (Songs of Love and Hate) در سال 1917 منتشر شد.

 آلبوم«اجراهای زنده کوهن» Leonard Cohen: Live Songs در سال 1973 منتشر شد. این آلبوم ثابت کرد که لئونارد کوهن با وجود داشتن صدایی که از نظر منتقدان کاملن ضعیف بود، می توانست هر یکی دوسال یک بار اثری دیرپای را عرضه کند.

در سال 1973، موسیقی او پایه و اساس یک محصول تئاتری به نام Sisters of Mercy (خواهران روحانی) شد.

لئونارد کوهن در سال 2003 موفق به دریافت بالاترین نشان غیرنظامی کانادا شد.

اما سال 2008 برای این هنرمند افسانه‌ای سبک‌های فولک و فولک-راک و طرفداران‌اش سال مهمی به شمار می‌رود چرا که او پس از پانزده سال، به صحنه‌ی‌ اجرای زنده بازگشت. علاوه بر آن، دی‌وی‌دی و آلبومی متشکل از دو سی‌دی مربوط به کنسرت سال 2008 او در لندن در دسترس دوستداران او قرار گرفت.

از سوی دیگر در همین سال بود که نام او در تالار مشاهیر نامداران موسیقی «راک‌اند‌رول» امریکا به ثبت رسید. آن زمان تالار مشاهیر موسیقی راک‌اند‌رول امریکا اعلام کرد بی‌شک «لئونارد کوهن» یکی از برترین شاعران زنده و تاثیرگذار جهان بهشمار می‌رود. اما با تمامی اینها، او برخلاف بسیاری از چهره‌های شناخته شده‌ی همنسل‌اش، در ارتباط با رسانه‌ها و هواداران، رویه‌ی مخصوص خود را دنبال کرد و هم‌چنان حواشی اسرارآمیز پیرامون خود و موسیقی‌اش را حفظ کرد.

روزنامه نیویورک تایمز پیش از این، به نقل از«رابت هلت» از مدیران برنامه‌ی «لئونارد کوهن» نوشت که هربار کوهن را درکالیفرنیا می‌دید به برگزاری تور دعوت‌اش می‌کرد وهربار کوهن با رد چنین پیشنهادی می‌گفت فکر نمی‌کند که این برای کسی اهمیتی داشته باشد.

وب‌‌سایت صدای امریکا درباره‌ی تور کنسرت‌های اخیر«لئونارد کوهن» نوشت:

تورکنسرت‌های لئونارد کوهن در امریکای شمالی به پایان خود نزدیک می‌شود. این تور که از نوزدهم فوریه، در نیویورک آغاز شده، در مجموع سی‌وهفت کنسرت را در شهرهای مختلف امریکا و کاناد دربرمی‌گیرد. اکنون دوستداران او در کشورهای مختلف اروپا، از جمله انگلیس، فرانسه، چک، اسلواکی، آلمان، اسپانیا، نروژ، ایرلند، ایتالیا، مجارستان، رومانی، اتریش و حتا ترکیه در انتظار دیدن او بر صحنه و شنیدن ترانه‌هایش هستند. او و گروه پُرستاره‌اش، در کنسرت‌هایی که معمولن سه ساعته به طول می‌انجامد، حدود بیست‌وپنج ترانه از میان بهترین و خاطره‌انگیزترین آثار خود در چهل سال گذشته را به نمایش می‌گذارند.

اما اکنون پس از برگزاری بیش از صد کنسرت طی یک سال گذشته، از «بخارست» در شرق اروپا تا «اوکلند» درغرب امریکا، لئونارد کوهن، که چون نخ تسبیح نسل پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌های هفتادوچند ساله را به نوجوانان شانزده ساله پیوند می‌دهد، دریافته که تصورش صحیح نبود. برگزاری تور کنسرت‌های دور جهان در تابستان 2008 پس از گرفتاری مالی که برای‌اش پیش آمد، مانند توپ در میان دوستداران کوهن به صدا در آمد و این استقبال کم‌نظیر و فروش کامل بلیت‌ها، بار دیگر ماندگاری نام او را به عنوان هنرمندی استثنایی با صدایی مخصوص و کلامی منحصربه فرد در جهان موسیقی تثبیت کرد. خواننده‌ای که هنگام خواندن اشعارش، گاه برروی صحنه زانو می‌زند و گاه می‌رقصد و طنازی می‌کند. لئونارد کوهن در کنسرت‌های خود پس از پانزده سال دوری از صحنه، با آن کت و شلوار خوش‌دوخت و کلاه شاپو، گلچینی از بهترین ترانه‌های خود در چهل سال گذشته را به مشتاقان عرضه می‌کند. 

در این کنسرت‌ها گروهی نُه نفره کوهن را همراهی می‌کنند، از جمله سه خواننده‌ی گروه کُر متشکل از«شارون رابینسون» هم‌خوان و همکار قدیمی کوهن و «چارلی» و«هاتی» خواهران وب از انگلیس که منتقد نیویورک‌تایمز، صدای‌شان را آسمانی توصیف می‌کند. اما تماشاگران بیش‌تر برای شنیدن صدای کسی آمده‌اند که خود کوهن در یکی از اشعارش آن را«طلایی» می‌خواند.

هرچند هواداران کوهن از بازگشت او به صحنه و دیدار زنده‌ی او پس از سال‌ها انزوا، شکوه‌مندانه استقبال می‌کنند، به گفته‌ی برخی منتقدان این بازگشت، چندان هم فاتحانه نیست. او به صحنه بازگشت چرا که پولی در بساط نداشت. در سال 2005 این خواننده‌ی افسانه‌ای ِ فولک -راک ، از یکی از مدیران مالی خود به خاطر سوءاستفاده مالی شکایت کرد. این اتفاق در پی آن بود که کوهن دریافت تنها صدوپنجاه هزار دلار در حساب پس اندازش باقی مانده است.

آقای کوهن در سال 2005 به مجله‌ی کانادایی مک‌لین گفت:« مستاصل شده بودم، اما خداوند نیروی درونی قوی به من داده و به همین خاطر ویران نشدم. با این حال عمیقن نگران بودم.»
این اتفاق در زنده‌گی مردی که تمام عمرش را صرف یافتن پاسخ به پرسش‌های مذهبی و معنوی کرده، اتفاقی کاملن مادی‌گرایانه و عرفی محسوب می‌شد. در کنار تم‌هایی چون عشق، سکس و ناراحتی‌های روحی و روانی، معنویت چه در زنده‌گی و چه درموسیقی کوهن، همواره نقشی پُررنگ داشته و در اشکال مختلف، وزنی سنگین را به خود اختصاص داده است.

او اکنون پس از گذران پنج سال در یک صومعه‌ی بودایی در نزدیکی لس‌انجلس و تمرین آموزه‌های بودایی و ذن،  و پشت سرگذاشتن درگیری‌های حقوقی به صحنه بازگشته است: چیزی که به نظر آمیزه‌ای است از دستاوردهای معنوی او و تلاش برای استوارسازی جایگاه مالی‌اش.

تور جهانی لئونارد کوهن که در واقع در می 2008، ( اردیبهشت 1387 ) از زادگاه او کانادا آغاز شد، تا پایان سال 2009 به طول می‌انجامد و نمایشی از توان جسمی و روحی مردی هفتادوچهار ساله است که در کنسرت‌های متعدد چندساعته، در صحنه‌ی پُرجنب و جوش است. روسکو بک، کارگردان موسیقایی برنامه‌های کوهن، به نیویورک‌تایمز می‌گوید او حتا در پروازهای طولانی، چهارزانو و با پشت صاف، به حالت یک راهب می- نشیند.

کوهن در کنسرت‌های خود خطاب به جمعیت می‌گوید: «از این که برای شما اجرا می‌کنم ، به خود می‌بالم»، مشخص است که با آن همه انرژی و هم‌دلی که در اجرای طولانی پیرمرد بر صحنه می‌بینیم در بیان آن‌چه می‌گوید جدی و ثابت‌قدم است. هرچند کوهن ترانه‌هایش را برای سرگرمی مردم ننوشته، بلکه هدف‌اش مکاشفه درونی و خودشناسی عمیق‌تر بوده است. به اعتقاد منتقدان موسیقی این کیفیتی است که در کار کمتر آهنگ‌ساز و ترانه‌سرایی مشاهده می‌کنیم. کوهن چندی پیش در گفت‌وگو با مجله‌ی «رولینگ‌استون» گفت: « بیش‌تر کارهایی که می‌شنوم، بی‌اشکال‌اند. اما حس شعاردادن یا اجرای طرحی از پیش تعیین شده را به آدم القا می‌کنند. اگر کسی می‌خواهد خودش را در کارش شکل دهد، باید برای رسیدن به هدف، خود را از این شعارها رها کند.»
لئونارد کوهن می‌گوید تمرین «ذن» به او کمک کرده تا گلایه را متوقف کند و کمتر نگران تصمیم‌گیری‌هایش باشد. او می‌گوید:« تقدیرهمه چیز و همه کس از پیش نوشته شده. هرچه پیرتر می‌شوم بیش‌تر اطمینان می‌یابم این ما نیستیم که بازی زنده‌گی را پیش می‌بریم و اداره می‌کنیم.»

تور کنسرت‌های دور دنیای این نویسنده، شاعر، آهنگ‌ساز و خواننده‌ی سرشناس کانادایی در بیست‌ویکم سپتامبر 2009، پایان مرداد آینده، در اروپا خاتمه یافت و پس از آن در بیست‌وچهارم سپتامبر در تل‌آویو برای هواداران اسرائیلی‌اش برنامه اجرا کرد. کنسرت اسرائیل لئونارد کوهن اعتراض فعالان حقوق بشر فلسطینی و معترضان به جنگ را در نیویورک برانگیخت.

کوهن موفقیت اولیه‌ی خود در عرصه‌ی موسیقی را مدیون پیشینه و کارنامه‌ی ادبی موفق خود است و از آن زمان تاکنون موسیقی و کلام او پشتیبان یک‌دیگر بوده‌اند.
کوهن درکنار بیست آلبوم موسیقی، درمجموع  دوازده کتاب نیز منتشر کرده است.

 

با سپاس از:

وب‌سایت گفت‌وگوی هارمونیک - سحر شهاب

وب‌سایت نگاهک

وب‌سایت صدای امریکا

 

 آنسه امیری - مجله‌ی اپیزود ، شماره‌ی شصت‌وشش

هجدهم مهرماه 1388 خورشیدی

 

Home

 

 

copyright© 2008 episodemagazine.com All rights reserved